Info

Πάλσαρς. Τα χρονόμετρα του ουρανού

Τα άστρα, όπως ακριβώς και οι βιολογικοί οργανισμοί, γεννιούνται, ζουν και πεθαίνουν. Κάποια άστρα, όταν πεθαίνουν, σχηματίζουν αστέρες νετρονίων. Τα άστρα αυτά περιστρέφονται πολύ γρήγορα γύρω από τον άξονά τους με αξιοσημείωτη σταθερότητα.

Από τη Γη αντιλαμβανόμαστε την περιστροφή μερικών αστέρων νετρονίων με τον ίδιο τρόπο που ένα πλοίο στη θάλασσα αντιλαμβάνεται το περιστρεφόμενο φως από έναν φάρο: μια δέσμη ακτινοβολίας, λόγω του ισχυρού μαγνητικού πεδίου του αστέρα νετρονίων, σαρώνει περιοδικά τη Γη. Το άστρο αυτό μοιάζει σαν να αναβοσβήνει. Έτσι, έχει ονομαστεί «πάλσαρ», από τον αγγλικό όρο pulsating star, που σημαίνει «παλλόμενο άστρο».

Μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε τα πάλσαρς ως ρολόγια που καταγράφουν με εξαιρετική ακρίβεια τον χρόνο. Μάλιστα, η σταθερότητα με την οποία «φωτίζουν» τη Γη οδήγησε τους επιστήμονες που τα πρωτοανακάλυψαν, το 1967, να πιστέψουν προς στιγμή ότι κάποιος εξωγήινος πολιτισμός προσπαθούσε να κάνει γνωστή την ύπαρξή του!

Το πρώτο πάλσαρ ανακαλύφθηκε από την 24χρονη Τζόσελιν Μπελ, μεταπτυχιακή φοιτήτρια στο Κέιμπριτζ. Ο καθηγητής Άντονι Χιούις, που υλοποίησε την τεχνική ανίχνευσης των πάλσαρς, βραβεύτηκε με το βραβείο Νόμπελ Φυσικής το 1974.

Εικόνα
Η Τζόσελιν Μπελ το 1967. (πηγή: https://en.wikipedia.org/wiki/Jocelyn_Bell_Burnell)
Εικόνα
Η πρώτη παρατήρηση πάλσαρ (πηγή: https://www.cam.ac.uk/stories/journeysofdiscovery-pulsars)

Αναφορές:

Η ιστορία της ανακάλυψης του πρώτου πάλσαρ από την ίδια την Τζόσελιν Μπελ.

https://www.cam.ac.uk/stories/journeysofdiscovery-pulsars

Ίδρυμα Ευγενίδου

https://www.eef.edu.gr/el/arthra/asteres-netronion-palsar-kai-mayres-trypes/