Δραστηριότητα: Λίμερικ

Ανατρέξτε στην Οθόνη Βοήθειας ( ) για να διαβάσετε την εκφώνηση της δραστηριότητας.

Να γράψετε ένα λίμερικ, ακολουθώντας τις οδηγίες του slideshow.

Γράψτε εδώ...

Στον πρώτο στίχο να αναφέρετε ποιος/α ήταν ο/η πρωταγωνιστής/στρια. Να ξεκινήσετε με τη φράση: «Ήταν(ε)…» ή συνώνυμη.

Στον δεύτερο στίχο να δώσετε τη βασική ιδιότητα του/της πρωταγωνιστή/στριας.

Στον τρίτο και στον τέταρτο στίχο να αναφέρετε τις πράξεις του/της πρωταγωνιστή/στριας που σχετίζονται με την ιδιότητα αυτή (ή τις αντιδράσεις των γύρω του/της για τις πράξεις του/της).

Στον πέμπτο στίχο να χαρακτηρίσετε με ένα επίθετο τον/την πρωταγωνιστή/στρια.

Αναλυτικότερες οδηγίες, με παραδείγματα, μπορείτε να διαβάσετε στο παρακάτω απόσπασμα από το έργο του Τζ. Ροντάρι: Τζάνι Ροντάρι (Gianni Rodari), Γραμματική της φαντασίας, Εισαγωγή στην τέχνη να επινοείς ιστορίες, μτφρ. Γιώργος Κασαπίδης, εκδ. Μεταίχμιο, Αθήνα 2001.

12. Η δημιουργία ενός «λίμερικ»

Το «λίμερικ» είναι ένα είδος οργανωμένο και κωδικοποιημένο ‒αγγλικό‒ του άνευ νοήματος. Είναι ξακουστά εκείνα του Έντουαρντ Λιρ. Ορίστε ένα σε μετάφραση του Κάρλο Ίζο (Λιρ, Το βιβλίο του άνευ νοήματος):

Υπήρχε ένας γέρος στο έλος
από τη φύση του ήταν ασήμαντος κι ανέμελος
καθισμένος σ’ ένα πετραδάκι
τραγουδούσε δημοτικά σ’ ένα βατραχάκι
αυτός ο διδακτικός γέρος στο έλος.

Με ελάχιστες διαφοροποιήσεις, όλες νόμιμες, τα «λίμερικ» αντιγράφουν πάντα την ίδια δομή, η οποία αναλύθηκε με εξαιρετική ακρίβεια από τους σοβιετικούς σημειολόγους Τσίβιαν και Σέγκαλ (Τα συστήματα των σημείων και ο σοβιετικός δομισμός).
Ο πρώτος στίχος περιέχει την ένδειξη του πρωταγωνιστή («ο γέρος στο έλος»).
Στον δεύτερο στίχο αποκαλύπτεται η ιδιότητά του («από τη φύση του ήταν ασήμαντος κι ανέμελος»).
Στον τρίτο και στον τέταρτο στίχο παρατηρούμε την πραγματοποίηση του κατηγορήματος («καθισμένος σ’ ένα πετραδάκι / τραγουδούσε δημοτικά σε ένα βατραχάκι»).
Ο πέμπτος στίχος είναι αφιερωμένος στην εμφάνιση ενός τελικού επιθέτου ή του παράλογου («αυτός ο διδακτικός γέρος στο έλος»).
Μερικές παραλλαγές είναι στην πραγματικότητα εναλλακτικές μορφές της δομής. Για παράδειγμα, στον δεύτερο στίχο η ιδιότητα του προσώπου μπορεί να καταδειχθεί από ένα αντικείμενο που έχει στην κατοχή του ή από μια πράξη που επιτελεί, αντί από ένα απλό κατηγορούμενο. Ο τρίτος και ο τέταρτος, αντί για την υλοποίηση του κατηγορήματος, μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την αντίδραση των παρισταμένων. Στον πέμπτο, ο πρωταγωνιστής μπορεί να υποστεί αντίποινα πιο σοβαρά από ένα απλό επίθετο.

Ας δούμε ένα άλλο παράδειγμα:
1) ο πρωταγωνιστής:
Υπήρχε ένας γέρος από το Γκρανιέρι
2) το κατηγόρημα:
που προχωρούσε στις μύτες των ποδιών
3) και 4) η αντίδραση των παρισταμένων:
αλλά του είπαν: Σε είδαμε πριν από ώρα
τι σου ’ρθε και το κάνεις τώρα
5) τελικό επίθετο:
ω, ξεμωραμένε γέρο του Γκρανιέρι.

Πηγή: Τζάνι Ροντάρι (Gianni Rodari), Γραμματική της φαντασίας, Εισαγωγή στην τέχνη να επινοείς ιστορίες, μτφρ. Γιώργος Κασαπίδης, εκδ. Μεταίχμιο, Αθήνα 2001.