Εθνολογικός χάρτης της Κρήτης, 1861 — Διαδραστικός ιστορικός χάρτης

📖 Πώς χρησιμοποιώ τον χάρτη

🔍

Κουμπιά +/− ή ροδέλα ποντικιού για μεγέθυνση

✋

Σύρετε τον χάρτη κρατώντας πατημένο το ποντίκι

📍

Πατήστε τα σημεία ενδιαφέροντος για πληροφορίες

Πλήρης οθόνη για καλύτερη προβολή του χάρτη

⌨️

Πλήκτρα βέλη για μετακίνηση, + / − για zoom

💡 Συμβουλή: Χρησιμοποιήστε τη μπάρα πάνω από τον χάρτη για πρόσβαση στη Διδακτική Πρόταση και τις δραστηριότητες αξιολόγησης.

Διδακτική Πρόταση

Εθνολογικός χάρτης της Κρήτης, 1861

ℹ️ ΕΝΟΤΗΤΑ

Ενότητα Δ΄ — Κεφάλαιο 27: Η Μεγάλη Ιδέα και η εδαφική επέκταση της Ελλάδας

✓ ΣΤΟΧΟΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ

Οι μαθητές/τριες να κατανοήσουν τη σύνθεση του πληθυσμού της Κρήτης πριν τις μεγάλες επαναστάσεις, να εντοπίσουν τις γεωγραφικές διαφορές μεταξύ χριστιανικών και μουσουλμανικών περιοχών και να συνδέσουν τα δημογραφικά δεδομένα με τον αγώνα για ένωση με την Ελλάδα.

📊 ΠΟΡΕΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ

Ο/η εκπαιδευτικός προβάλλει τον χάρτη και ζητά από τους μαθητές να παρατηρήσουν τις δύο χρωματικές ζώνες (κίτρινο = χριστιανοί, ροζ = μουσουλμάνοι).
Οι μαθητές, σε ομάδες, εξερευνούν τα σημεία ενδιαφέροντος και καταγράφουν πού συγκεντρώνεται ο μουσουλμανικός πληθυσμός (πόλεις ή ύπαιθρος).
Κάθε ομάδα απαντά στο ερώτημα: «Γιατί οι Κρητικοί ζητούσαν ένωση με την Ελλάδα, αφού στο νησί ζούσαν και μουσουλμάνοι;»
Ακολουθεί συζήτηση για τις κρητικές επαναστάσεις (1866, 1878, 1895-96) και τη σχέση τους με τη σύνθεση του πληθυσμού.

✏️ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΠΟΥ ΑΝΑΠΤΥΣΣΟΝΤΑΙ

Χωρική αντίληψη Ανάγνωση χάρτη Κριτική σκέψη Σύγκριση δεδομένων Συνεργασία

💡 Σημείωση: Ο/η εκπαιδευτικός μπορεί να ζητήσει από τους μαθητές να συνδέσουν τον εθνολογικό χάρτη με τις κρητικές επαναστάσεις και να σκεφτούν γιατί η ένωση δεν πραγματοποιήθηκε αμέσως.

Στήλη Α	Στήλη Β
α. Κρητική Επανάσταση / Αρκάδι
β. Σύμβαση Χαλέπας
γ. Αυτονομία Κρήτης
δ. Κατάργηση Σύμβασης

Πριν δεις τις απαντήσεις...

Για να αξιοποιήσεις σωστά το Φύλλο Εργασίας, βεβαιώσου ότι πρώτα:

Μελέτησες το κείμενο του Κεφαλαίου 27 στο βιβλίο Ιστορίας
Εξερεύνησες τον διαδραστικό χάρτη και τα σημεία ενδιαφέροντος
Προσπάθησες να απαντήσεις μόνος/η σου στις ερωτήσεις

Οι απαντήσεις είναι ενδεικτικές και βασίζονται στο κείμενο του σχολικού βιβλίου.

Ενδεικτικές Απαντήσεις

1α, γ. Ο μουσουλμανικός πληθυσμός (ροζ) εντοπίζεται κυρίως στην κεντρική ενδοχώρα (μεγάλη ζώνη Αγ. Μύρων – Άνω Βιάνος – Πύργος) και στον Κάντανο. Τα Σφακιά (β) και η Σητεία (δ) είναι περιοχές με χριστιανικό πληθυσμό (κίτρινο).

2α. Σ (ο χάρτης δείχνει χριστιανική πλειοψηφία στην ύπαιθρο), β. Λ (η επανάσταση σταμάτησε το 1869, χωρίς ένωση — μόνο Οργανικός Νόμος), γ. Σ, δ. Λ (η αυτονομία ήρθε το 1897)

3α→ii (1866), β→i (1878), γ→iii (1897), δ→iv (1889)

4β. Η ανατίναξη της Μονής Αρκαδίου κατά την Επανάσταση του 1866 προκάλεσε τη συγκίνηση των Δυτικών.

5Σύμφωνα με τον χάρτη, ο μουσουλμανικός πληθυσμός (ροζ) εντοπίζεται κυρίως στην ενδοχώρα — η μεγαλύτερη ροζ ζώνη βρίσκεται στο κεντρικό-νότιο τμήμα (Αγ. Μύρων, Καστέλλι, Άνω Βιάνος, Πύργος) και στον Κάντανο. Ο χριστιανικός πληθυσμός (κίτρινο) κυριαρχεί στο μεγαλύτερο μέρος του νησιού. Αυτή η πλειοψηφία ήταν η βάση του αιτήματος για ένωση με την Ελλάδα.

⚠️ Σημείωση: Οι απαντήσεις είναι ενδεικτικές και βασίζονται στο κείμενο του σχολικού βιβλίου. Για τις ανοιχτές ερωτήσεις, αξιολογείται η ικανότητα σύνθεσης και κριτικής σκέψης.