Γλωσσάρι: Η Επανάσταση στη Μακεδονία, στη Θεσσαλία και την Ήπειρο

Ενότητα Γ΄ • Προετοιμασία και σταθμοί της Ελληνικής Επανάστασης του 1821-1830

ΣΤ' Δημοτικού • Ιστορία

Εμφανίζονται 26 όροι
Ιστορικός όρος

Εμμανουήλ Παπάς

Πρωτεργάτης της εξέγερσης στη Χαλκιδική, διορισμένος αρχηγός από τη Φιλική Εταιρεία.

Ιστορικός όρος

Άγιο Όρος

Τόπος όπου κηρύχθηκε επίσημα η Επανάσταση στη Μακεδονία και ανακηρύχθηκε αρχηγός της ο Εμμανουήλ Παπάς.

Ιστορικός όρος

Νάουσα

Πόλη που κατέφυγαν οι επαναστάτες και κατακτήθηκε από τον τουρκικό στρατό, με τις γυναίκες και τα παιδιά να πέφτουν στον γκρεμό της Αράπιτσας για να αποφύγουν την αιχμαλωσία.

Ιστορικός όρος

Γκρεμός της Αράπιτσας

Ο γκρεμός όπου έπεσαν οι γυναίκες και τα παιδιά της Νάουσας για να αποφύγουν την αιχμαλωσία, γινόμενες σύμβολο της ελληνικής αντίστασης.

Ιστορικός όρος

Άνθιμος Γαζής

Αρχηγός της επανάστασης στο Πήλιο τον Μάιο του 1821.

Ιστορικός όρος

Κυριάκος Μπασδέκης

Αρχηγός της επανάστασης στο Πήλιο μαζί με τον Άνθιμο Γαζή.

Ιστορικός όρος

Μάχη στα Πέντε Πηγάδια

Μάχη στην Ήπειρο όπου οι Σουλιώτες νίκησαν τους Τούρκους.

Ιστορικός όρος

Μάχη του Πέτα

Μάχη τον Ιούλιο του 1822 όπου Έλληνες και Φιλέλληνες ηττήθηκαν με πολλούς νεκρούς και αιχμαλώτους.

Ιστορικός όρος

Αλή Πασάς

Ο Πασάς των Ιωαννίνων που εξόντωσαν οι Τούρκοι, μετά από τον οποίο έστειλαν στρατό για να σταματήσουν την ελληνική εξέγερση.

Ιστορικός όρος

Δράμαλης

Τούρκος στρατηγός που έφτασε με ισχυρό στρατό από τη Λάρισα και διασκόρπισε τους επαναστάτες στη Θεσσαλία.

Λεξιλόγιο

Πρόκριτοι

Τοπικοί άρχοντες, γνωστοί και ως προεστοί, που ασκούσαν διοικητικά και οικονομικά καθήκοντα.

Οι πρόκριτοι των επαναστατημένων περιοχών συμμετείχαν στον αγώνα για την απελευθέρωση.
Λεξιλόγιο

Γενική συνέλευση

Συγκέντρωση όλων των εκπροσώπων για τη λήψη σημαντικών αποφάσεων.

Σε γενική συνέλευση που έγινε στο Άγιο Όρος, κηρύχθηκε επίσημα η Επανάσταση στη Μακεδονία.
Λεξιλόγιο

Πολεμοφόδια

Τα υλικά που χρειάζονται για τον πόλεμο, όπως όπλα και πυρομαχικά.

Ο Εμμανουήλ Παπάς έφτασε ξεκινώντας από την Κωνσταντινούπολη με όπλα και πολεμοφόδια.
Λεξιλόγιο

Καταστροφή

Η ολοκληρωτική ερήμωση και ζημιά μιας περιοχής ή πόλης.

Οι Τούρκοι αντέδρασαν γρήγορα, συλλαμβάνοντας τους πρόκριτους των επαναστατημένων περιοχών και καταστρέφοντας αρκετές από αυτές.
Λεξιλόγιο

Θυσία

Η απώλεια της ζωής για κάποιο υψηλό σκοπό ή ιδανικό.

Οι κάτοικοι της Νάουσας έμειναν στην ιστορία για τη θυσία τους.
Λεξιλόγιο

Σύμβολο ελληνικής αντίστασης

Πρόσωπο ή γεγονός που αντιπροσωπεύει την αντίσταση του ελληνικού λαού.

Η ηρωική αντίσταση της Νάουσας έγινε σύμβολο της ελληνικής αντίστασης και του αλύγιστου εθνικού φρονήματος.
Λεξιλόγιο

Εθνικό φρόνημα

Η αγάπη και αφοσίωση στην πατρίδα και τα ιδανικά του έθνους.

Η Νάουσα έγινε σύμβολο της ελληνικής αντίστασης και του αλύγιστου εθνικού φρονήματος.
Λεξιλόγιο

Συνθήκη

Επίσημη γραπτή συμφωνία μεταξύ δύο ή περισσότερων πλευρών.

Η ήττα στη μάχη του Πέτα ανάγκασε τους Σουλιώτες να υπογράψουν συνθήκη και να φύγουν για πάντα από τον τόπο τους.
Λεξιλόγιο

Πεδινό έδαφος

Επίπεδη περιοχή χωρίς βουνά, που δυσκολεύει τον κλεφτοπόλεμο.

Οι Έλληνες επαναστάτες ηττήθηκαν σε Μακεδονία, Θεσσαλία και Ήπειρο καθώς το έδαφος των περιοχών ήταν πεδινό και δυσκόλευε την εφαρμογή του κλεφτοπόλεμου.
Λεξιλόγιο

Φιλέλληνες

Ξένοι που υποστήριξαν και πολέμησαν για την ελληνική ανεξαρτησία.

Έλληνες και Φιλέλληνες προσπάθησαν να σταματήσουν τους Τούρκους στη μάχη του Πέτα.
Λεξιλόγιο

Ανακωχή

Προσωρινή διακοπή των εχθροπραξιών μέχρι να γίνει συμφωνία.

Μετά τις ήττες, αρκετοί επαναστάτες πέρασαν στη Στερεά Ελλάδα και συνέχισαν εκεί τον αγώνα για την απελευθέρωση της χώρας.