Γλωσσάρι: Η Επανάσταση στην Πελοπόννησο και τη Στερεά Ελλάδα

Ενότητα Γ΄ • Προετοιμασία και σταθμοί της Ελληνικής Επανάστασης του 1821-1830

ΣΤ' Δημοτικού • Ιστορία

Εμφανίζονται 28 όροι
Ιστορικός όρος

Θεόδωρος Κολοκοτρώνης

Κορυφαίος οπλαρχηγός της Επανάστασης που επιτέθηκε στην Τριπολιτσά και την απελευθέρωσε.

Ιστορικός όρος

Αθανάσιος Διάκος

Οπλαρχηγός που πιάστηκε αιχμάλωτος στις γέφυρες του Γοργοποτάμου και της Αλαμάνας και δολοφονήθηκε, γινόμενος σύμβολο αντίστασης.

Ιστορικός όρος

Πανουργιάς

Οπλαρχηγός που πολιόρκησε τη Σάλωνα και βοήθησε στη νίκη στο Χάνι της Γραβιάς.

Ιστορικός όρος

Ιωάννης Δυοβουνιώτης

Οπλαρχηγός που έφτασε στην Ηράκλεια μαζί με τον Πανουργιά και τον Αθανάσιο Διάκο.

Ιστορικός όρος

Οδυσσέας Ανδρούτσος

Οπλαρχηγός που νίκησε τους Τούρκους στο Χάνι της Γραβιάς.

Ιστορικός όρος

Δημήτριος Υψηλάντης

Αδερφός του Αλέξανδρου Υψηλάντη που έφτασε στην Πελοπόννησο για να αναλάβει την αρχηγεία της επανάστασης.

Ιστορικός όρος

Καλάβρυτα

Πόλη της Πελοποννήσου όπου ξεκίνησε η Επανάσταση τον Μάρτιο του 1821 με επιθέσεις εναντίον των Τούρκων.

Ιστορικός όρος

Βοστίτσα (Αίγιο)

Πόλη όπου ξεκίνησε η Επανάσταση μαζί με τα Καλάβρυτα τον Μάρτιο του 1821.

Ιστορικός όρος

Πάτρα

Πόλη όπου οι Έλληνες σήκωσαν τη σημαία της ελευθερίας και ψήφισαν επαναστατική επιτροπή.

Ιστορικός όρος

Τριπολιτσά

Η πόλη που πολιόρκησαν οι Έλληνες με αρχηγό τον Κολοκοτρώνη και την απελευθέρωσαν.

Ιστορικός όρος

Μονεμβασιά

Ένα από τα σημαντικότερα φρούρια της Πελοποννήσου που απελευθερώθηκε.

Ιστορικός όρος

Μάχη στο Χάνι της Γραβιάς

Σημαντική νίκη των Ελλήνων που σταμάτησε την πορεία των Τούρκων προς την Πελοπόννησο και έδωσε θάρρος στους αγωνιστές.

Ιστορικός όρος

Σάλωνα

Πόλη που πολιόρκησε ο Πανουργιάς στα ανατολικά της Στερεάς Ελλάδας.

Ιστορικός όρος

Γέφυρες Γοργοποτάμου και Αλαμάνας

Τόπος όπου ο Διάκος, ο Πανουργιάς και ο Δυοβουνιώτης προσπάθησαν να σταματήσουν τους Τούρκους.

Λεξιλόγιο

Οπλαρχηγοί

Αρχηγοί άτακτων ένοπλων ομάδων που πολέμησαν κατά την Ελληνική Επανάσταση.

Κάποιοι σημαντικοί οπλαρχηγοί ήταν ήταν ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης, ο Αθανάσιος Διάκος και ο Οδυσσέας Ανδρούτσος.
Λεξιλόγιο

Τακτικός στρατός

Ο οργανωμένος και μόνιμος εθνικός στρατός κάθε χώρας, με εκπαίδευση, ιεραρχία και στρατιωτική πειθαρχία.

Οι Έλληνες, σε αντίθεση με τους Τούρκους, δεν είχαν τακτικό στρατό.
Λεξιλόγιο

Τακτική του κλεφτοπόλεμου

Πολεμική τακτική που βασίζεται σε γρήγορες και αιφνιδιαστικές επιθέσεις κατά του εχθρού, αποφεύγοντας την κατά μέτωπο σύγκρουση.

Οι Έλληνες ακολουθούσαν την τακτική του κλεφτοπόλεμου, χτυπώντας τους εχθρούς σε ορεινές περιοχές.
Λεξιλόγιο

Αντάρτικα τμήματα

Μικρές ένοπλες ομάδες που πολεμούν με ανορθόδοξες μεθόδους.

Οι Έλληνες οργανωμένοι σε ένοπλα αντάρτικα τμήματα, με βάση τις ομάδες κλεφτών κι αρματολών που προϋπήρχαν.
Λεξιλόγιο

Επαναστατική επιτροπή

Ομάδα ανθρώπων που αναλαμβάνει να οργανώσει και να καθοδηγήσει μια επανάσταση.

Οι Έλληνες σήκωσαν στην Πάτρα τη σημαία της ελευθερίας και ψήφισαν επαναστατική επιτροπή.
Λεξιλόγιο

Συμβούλιο οπλαρχηγών

Σύναξη των τοπικών οπλαρχηγών για να αποφασίσουν από κοινού για τον αγώνα.

Στη Στερεά Ελλάδα πραγματοποιήθηκε συμβούλιο των τοπικών οπλαρχηγών, όπου αποφασίστηκε η έναρξη της επανάστασης στα τέλη Μαρτίου.
Λεξιλόγιο

Σημαία ελευθερίας

Η σημαία που ύψωσαν οι επαναστάτες ως σύμβολο του αγώνα για ανεξαρτησία.

Οι Έλληνες σήκωσαν στην Πάτρα τη σημαία της ελευθερίας.
Λεξιλόγιο

Ενέδρες

Κρυφές θέσεις από τις οποίες επιτίθεται κάποιος αιφνιδιαστικά στον εχθρό.

Οι Έλληνες προσπαθούσαν να αιφνιδιάζουν τους εχθρούς στήνοντας τους ενέδρες.
Λεξιλόγιο

Σύμβολο αντίστασης

Πρόσωπο ή γεγονός που εμπνέει και ενθαρρύνει τον αγώνα για ελευθερία.

Η θυσία του Διάκου έγινε σύμβολο αντίστασης και ενέπνευσε τους Έλληνες στην επανάσταση.
Λεξιλόγιο

Αριθμητικά ανώτερος εχθρός

Εχθρός που έχει περισσότερους στρατιώτες.

Οι Έλληνες απέφευγαν τις ευθείες συγκρούσεις με τον αριθμητικά ανώτερο εχθρό.
Λεξιλόγιο

Φρούρια

Οχυρωμένα κτίρια ή περιοχές που χρησιμοποιούνται για στρατιωτική άμυνα.

Απελευθερώθηκε και η Μονεμβασιά, η οποία αποτελούσε ένα από τα σημαντικότερα φρούρια της Πελοποννήσου.
Λεξιλόγιο

Θάρρος

Η ψυχική δύναμη να αντιμετωπίζει κανείς κινδύνους χωρίς φόβο.

Η σημαντική αυτή νίκη σταμάτησε την πορεία των Τούρκων προς την Πελοπόννησο και έδωσε θάρρος στους Έλληνες να συνεχίσουν τους αγώνες τους.