Τα επιχειρήματα του Αριστοτέλη για τη σφαιρικότητα της Γης

Απόσπασμα από το έργο του Αριστοτέλη «Περί ουρανού»

Συμπεράσματα επίσης, μπορούμε να συναγάγουμε από τα φαινόμενα που

πέφτουν στις αισθήσεις μας. Αν η γη

δεν ήταν σφαιρική, ούτε οι εκλείψεις

της σελήνης θα είχαν τις διαμορφώσεις

που παρουσιάζουν. Ξέρουμε δε ότι

ορίζουσα γραμμή κυρτή. Και όταν,

ακριβώς,

παθαίνει την έκλειψη, επειδή

παρεμβάλλεται η γη (μεταξύ αυτής και

του ήλιου), το σχήμα της περιφέρειας

της γης, που είναι σφαιρικό, είναι η αιτία

της κυρτότητας της ορίζουσας γραμμής.

Ακόμη, εξ αιτίας της

εμφάνισης των άστρων δεν

είναι φανερό μόνο, ότι η

βλέπουμε να παραλλάζει ο

κύκλος του ορίζοντα, με

τρόπο που τα πάνω απ᾽ το

κεφάλι μας, άστρα,

αλλάζουν σημαντικά θέση και δεν φαίνεται ότι είναι τα ίδια σ᾽ αυτούς που πάνε

προς το βοριά ή το νοτιά. Μερικά μάλιστα άστρα παρατηρούνται στην Αίγυπτο

και κοντά στην Κύπρο, ενώ δεν παρατηρούνται σε βόρειες περιοχές. Εξ άλλου,

άστρα που παρατηρούνται πάντοτε σε βορεινές περιοχές, στους τόπους που

αναφέραμε έχουν δύσει. Δεν είναι, λοιπόν, μόνο από αυτά φανερό ότι το σχήμα

της γης είναι κυκλικό, αλλά ότι και το μέγεθός της αντιστοιχεί προς μιαν όχι

το γένος των βρίσκεται και στις δύο αυτές ακραίες περιοχές, ακριβώς επειδή οι

περιοχές αυτές συνάπτονται. (297 b25 – 298 a19) Μετάφραση Π. Παναγιώτου [με

μικρές αλλαγές]