Α' Λυκείου – Ιστορία

Κεφάλαιο 32: Σοσιαλισμός

Διαδραστικό Γλωσσάρι Όρων

Εμφανίζονται 20 όροι

Ιστορικός όρος

Ουτοπικός σοσιαλισμός

Πρώιμη μορφή σοσιαλισμού που προέβλεπε την επίτευξη κοινωνικής ισότητας μέσω της δημιουργίας ιδανικών κοινοτήτων.

Ιστορικός όρος

Επιστημονικός σοσιαλισμός

Σοσιαλιστική θεωρία που βασίζεται στην ανάλυση της ιστορίας και της οικονομίας, όπως διατυπώθηκε από τον Καρλ Μαρξ και τον Φρίντριχ Ένγκελς.

Ιστορικός όρος

Κομμουνιστικό Μανιφέστο

Κείμενο του 1848 που διατύπωσε τις αρχές του επιστημονικού σοσιαλισμού και κάλεσε σε ταξική επανάσταση.

Ιστορικός όρος

Διεθνής Ένωση Εργατών

Οργάνωση που ιδρύθηκε το 1864 για τη συνένωση των εργατικών κινημάτων.

Ιστορικός όρος

Σοσιαλδημοκρατία

Πολιτική ιδεολογία που στοχεύει στην επίτευξη του σοσιαλισμού μέσω δημοκρατικών μεταρρυθμίσεων.

Ιστορικός όρος

Ρωσική Επανάσταση (1917)

Επανάσταση που ανέτρεψε το τσαρικό καθεστώς και εγκαθίδρυσε το πρώτο κομμουνιστικό κράτος.

Ιστορικός όρος

Κομμουνιστική Διεθνής

Οργάνωση που συντόνιζε τα κομμουνιστικά κόμματα παγκοσμίως, επιδιώκοντας τη διάδοση του κομμουνισμού.

Ιστορικός όρος

Ψυχρός Πόλεμος

Περίοδος αντιπαράθεσης (1945-1991) μεταξύ των φιλελεύθερων χωρών του ΝΑΤΟ και των σοσιαλιστικών χωρών του Συμφώνου της Βαρσοβίας.

Ιστορικός όρος

Περεστρόικα

Σειρά πολιτικών και οικονομικών μεταρρυθμίσεων που εφαρμόστηκαν στη Σοβιετική Ένωση τη δεκαετία του 1980.

Ιστορικός όρος

Σοσιαλισμός της αγοράς

Μοντέλο που συνδυάζει την κρατική ιδιοκτησία στα βασικά μέσα παραγωγής με την ελευθερία της αγοράς.

Λεξιλόγιο

Κοινοκτημοσύνη

Η κοινή ιδιοκτησία αγαθών και πόρων από όλα τα μέλη μιας κοινωνίας.

Η κοινοκτημοσύνη είναι θεμελιώδης αρχή του κομμουνισμού.
Λεξιλόγιο

Προλεταριάτο

Η εργατική τάξη που εξαρτάται από την εργασία της για την επιβίωση.

Το προλεταριάτο αντιπαρατέθηκε με την αστική τάξη.
Λεξιλόγιο

Εξαθλίωση

Η ακραία υποβάθμιση των συνθηκών ζωής, συνήθως λόγω οικονομικής εκμετάλλευσης.

Η εξαθλίωση των εργατών τροφοδότησε το σοσιαλιστικό κίνημα.
Λεξιλόγιο

Δικτατορία του προλεταριάτου

Μεταβατική φάση προς τον κομμουνισμό, κατά την οποία η εργατική τάξη ελέγχει την εξουσία.

Ο Μαρξ θεωρούσε τη δικτατορία του προλεταριάτου απαραίτητη μεταβατική φάση.
Λεξιλόγιο

Αταξική κοινωνία

Κοινωνία χωρίς κοινωνικές τάξεις ή οικονομικές ανισότητες.

Η αταξική κοινωνία αποτελεί τον τελικό στόχο του κομμουνισμού.
Λεξιλόγιο

Συνωστισμός

Η συγκέντρωση μεγάλου αριθμού ανθρώπων σε περιορισμένο χώρο.

Ο συνωστισμός στις εργατικές συνοικίες επιδείνωνε τις συνθήκες ζωής.
Λεξιλόγιο

Κρατικοποίηση

Η μεταφορά της ιδιοκτησίας ιδιωτικών επιχειρήσεων στο κράτος.

Η κρατικοποίηση της βιομηχανίας ήταν βασική πολιτική του σοσιαλισμού.
Λεξιλόγιο

Αναρχία

Ιδεολογία που απορρίπτει την ύπαρξη κρατικής εξουσίας και επιδιώκει την απόλυτη ελευθερία του ατόμου.

Η αναρχία διαφωνούσε με τον σοσιαλισμό για τον ρόλο του κράτους.
Λεξιλόγιο

Γκλάσνοστ

Πολιτική διαφάνειας και ελευθερίας της έκφρασης στη Σοβιετική Ένωση.

Η γκλάσνοστ συνόδευσε την περεστρόικα στη δεκαετία του 1980.
Λεξιλόγιο

Ιδεολογική ζύμωση

Η διαδικασία μέσα από την οποία διαμορφώνονται και εξελίσσονται ιδέες και πολιτικές αντιλήψεις.

Η ιδεολογική ζύμωση του 19ου αιώνα γέννησε τον σοσιαλισμό.