Προτεινόμενη διάρκεια: 2 διδακτικές ώρες

Οι Στόχοι του Προγράμματος Σπουδών για αυτή την ενότητα είναι οι μαθητές/τριες να:

• αναγνωρίσουν τον ρόλο τους ως επιβάτες σε μέσα μαζικής μεταφοράς

Τα Μαθησιακά Αποτελέσματα σύμφωνα με το Πρόγραμμα Σπουδών για αυτή την ενότητα, όπως αποτυπώνονται απλοποιημένα στο βιβλίο είναι:

• παρατηρούμε τις συμπεριφορές και τις συνθήκες που επικρατούν στα μέσα μαζικής μεταφοράς και στις στάσεις των λεωφορείων, των τρόλεϊ, του τρένου ή του μετρό,
• διερευνούμε ασφαλείς τρόπους μετακίνησης ως επιβάτες σε διάφορα μέσα μαζικής μεταφοράς, για παράδειγμα σε λεωφορεία, αεροπλάνα, πλοία, τρένα.

Η ενότητα ξεκινά με μια συζήτηση για την ασφάλεια των επιβατών στα μέσα μαζικής μεταφοράς. Ρωτάμε τους μαθητές & τις μαθήτριες: «ποιος/ποια κατά τη γνώμη σας έχει την ευθύνη της ασφάλειας των επιβατών στα μέσα μαζικής μεταφοράς;» Καταγράφουμε στον πίνακα τις απαντήσεις που θα περιλαμβάνουν τον/την οδηγό/πιλότο/καπετάνιο, το προσωπικό που εργάζεται σε αυτά κ.α. Αν δεν αναδείξει κάποιος/α μαθητής/τρια την ευθύνη των ίδιων των επιβατών για τη δική τους ασφάλεια, κάνουμε εμείς την ερώτηση: «Οι επιβάτες έχουν ευθύνη για την ασφάλειά τους;»

Ξεκινάμε τη σχετική συζήτηση αναδεικνύοντας τις σωστές & λανθασμένες ενέργειες & συμπεριφορές των επιβατών σε ένα λεωφορείο σε ό,τι αφορά την ασφάλειά τους, αξιοποιώντας τα σχετικά σκίτσα του βιβλίου καθώς και τις εμπειρίες των μαθητών/τριών κατά τις μετακινήσεις τους. Συγκεκριμένα:

Σκίτσο με επιβάτη λεωφορείου να μιλά στον οδηγό στη διάρκεια της διαδρομής:

Δεν απασχολούμε τον οδηγό κατά τη διάρκεια της διαδρομής!

Σκίτσο με όρθιο επιβάτη λεωφορείου που δεν κρατιέται:

Κρατιόμαστε καλά από κάποιο σταθερό σημείο. Επισημαίνουμε στους μαθητές μας ότι κάποια σύγχρονα λεωφορεία έχουν ζώνες ασφαλείας. Στην περίπτωση αυτή τις χρησιμοποιούμε!

Σκίτσο με επιβάτη λεωφορείου να έχει βαλίτσες ατακτοποίητες:

Τακτοποιούμε τα πράγματά μας ώστε σε περίπτωση απότομου φρεναρίσματος να μην χτυπήσουν εμάς ή κανέναν άλλον επιβάτη.

Σκίτσο με επιβάτη να πηδάει από την ανοικτή πόρτα:

Ανεβαίνουμε και κατεβαίνουμε από το λεωφορείο με προσοχή και χωρίς βιασύνη!

Στο τέλος επισημαίνουμε ότι οι ίδιοι κανόνες ισχύουν και για τη μετακίνηση με το τρένο, εκτός της συνομιλίας με τον οδηγό μιας και στο τρένο είναι απομονωμένος από τους επιβάτες.

Ακολουθεί η αντίστοιχη συζήτηση για τους επιβάτες των αεροπλάνων.

Σκίτσο με επιβάτη αεροπλάνου να μην φορά τη ζώνη ασφαλείας:

Φοράμε πάντα τη ζώνη ασφαλείας μας. Σηκωνόμαστε από τη θέση μας κατά τη διάρκεια της πτήσης μόνο όταν επιτρέπεται και εφόσον υπάρχει ανάγκη (π.χ. να πάμε στη τουαλέτα).

Σκίτσο με επιβάτη που ακούει μουσική ενώ μιλά η αεροσυνοδός:

Ακούμε πάντα με προσοχή τις οδηγίες των αεροσυνοδών. Σε περίπτωση κινδύνου οι οδηγίες τους πρέπει να τηρηθούν απόλυτα και με ψυχραιμία.

Σκίτσο με επιβάτη με ατακτοποίητες τσάντες στα καθίσματα:

Τακτοποιούμε τα πράγματά μας ώστε σε περίπτωση απότομης αλλαγής πορείας ή ταχύτητας του αεροπλάνου να μην χτυπήσουν εμάς ή κανέναν άλλον επιβάτη.

Σκίτσο με επιβάτη που μιλά στο κινητό:

Η χρήση κινητών τηλεφώνων και ηλεκτρονικών συσκευών απαγορεύεται. Ο δάσκαλος να προσθέσει «εκτός αν μας ενημερώσουν για το αντίθετο οι αεροσυνοδοί».

Ακολουθεί η αντίστοιχη συζήτηση για τους επιβάτες των πλοίων.

Σκίτσο με επιβάτη πλοίου να τρέχει να προλάβει το πλοίο:

Φτάνουμε πάντα εγκαίρως αρκετή ώρα πριν την αναχώρηση του πλοίου για να τακτοποιηθούμε χωρίς βιασύνη.

Σκίτσο με επιβάτη πλοίου να κάθεται πάνω στα κάγκελα:

Αποφεύγουμε οποιαδήποτε κατάσταση μπορεί να οδηγήσει σε πτώση στη θάλασσα. Ιδιαίτερος κίνδυνος υπάρχει κατά την επιβίβαση και αποβίβαση από το πλοίο!

Σκίτσο με επιβάτη που ακούει μουσική όταν μιλά ο ναυτικός:

Ακούμε πάντα με προσοχή τις οδηγίες των ναυτικών. Σε περίπτωση κινδύνου οι οδηγίες τους πρέπει να τηρηθούν απόλυτα και με ψυχραιμία. Εντοπίζουμε τα σημεία που είναι αποθηκευμένα τα σωσίβια στην καμπίνα ή σε κοινόχρηστους χώρους του πλοίου.

Σκίτσο με επιβάτη που καπνίζει μέσα στην καμπίνα:

Μια από τις πιο επικίνδυνες καταστάσεις σε ένα πλοίο είναι η πυρκαγιά. Αποφεύγουμε οτιδήποτε μπορεί να την προκαλέσει!

Στη συνέχεια ακολουθούν 2 δραστηριότητες που θα ανατεθούν στους μαθητές και θα διεκπεραιωθούν εκτός διδακτικού χρόνου:

• Να παρατηρήσουν τους ανθρώπους σε κάποιο μέσο μαζικής μεταφοράς (λεωφορείο, τρένο, πλοίο ή αεροπλάνο) και να καταγράψουν συμπεριφορές που μπορεί να κρύβουν κινδύνους για την ασφάλεια των επιβατών, χρησιμοποιώντας το Φύλλο Παρατήρησης του βιβλίου.
• Να γράψουν επιστολή προς τον Υπεύθυνο για την Ασφάλεια των Επιβατών του μέσου μεταφοράς που επέλεξαν, κάνοντας προτάσεις για ασφαλέστερη μετακίνηση.