### Εργαλεία Δ΄ τάξης - Ψηφιακό Υλικό για Εκπαιδευτικούς
Αρχική | Στο Διαδίκτυο | Στο Διαδίκτυο με προσοχή | Κοινωνική δικτύωση | Πληροφορίες

Α. Ο διάδρομος της κοινωνικής δικτύωσης

Οι μαθητές/τριες χωρίζονται σε δύο σειρές. Ένα τρόπος για να χωριστούν είναι:

- όσοι - όσες χρησιμοποιούμε τον “τοίχο” της e-me σαν μέσο κοινωνικής δικτύωσης από τη μια μεριά και

- όσοι-όσες δεν τον χρησιμοποιούν από την άλλη.

Η δραστηριότητα αξιοποιεί βιωματικές τεχνικές εκπαιδευτικού δράματος και ανάλογα μπορούν να αξιοποιηθούν και άλλες τεχνικές.

Στοχεύει στην ανάπτυξη της ενσυναίσθησης για τα συναισθήματα του άλλου, που μπορεί να βάλλεται κατά την έκθεσή του στο Διαδίκτυο.

Έτσι σχηματίζεται ένας διάδρομος, ο διάδρομος της κοινωνικής δικτύωσης.

Ο καθένας - η καθεμιά από εμάς υποδύεται έναν ρόλο και περνάει μέσα από τον διάδρομο.

Β. «…Συνέβη στο Διαδίκτυο»

Χωριζόμαστε σε ομάδες και κάθε ομάδα αναλαμβάνει να καταγράψει ένα περιστατικό που συνέβη στο Διαδίκτυο, για παράδειγμα, συνάντηση με πρόσωπο, το οποίο εμφανιζότανε με άλλη ταυτότητα στο Διαδίκτυο ή μια ηλεκτρονική απάτη.

Κάθε ομάδα λειτουργεί με βάση διαφορετική οπτική, για παράδειγμα σε μία ομάδα καταγράφουν το περιστατικό σαν δημοσιογράφοι, σε άλλη σαν ψυχολόγοι, σαν φωτογράφοι ή φωτορεπόρτερ, σαν εικαστικοί ή σκιτσογράφοι, σαν σατυρικοί ηθοποιοί ή χορογράφοι, σαν πολιτικοί.

Ακολουθεί συζήτηση και αναστοχασμός με αφορμή τις διαφορετικές οπτικές.

Γ. Ενημερωτική εκστρατεία (καμπάνια)

Η ενότητα εστιάζει στην καλλιέργεια προβληματισμών γύρω από την αλήθεια, την αντικειμενικότητα και την αμεροληψία στη δημοσιογραφία.

Γ1. Κριτική ανάλυση ειδησεογραφικών τίτλων

Επιλέγονται πρωτοσέλιδα διαφόρων εφημερίδων από την έντυπη μορφή τους ή μέσω του διαδικτύου ή και τα δύο.

Στην ολομέλεια της τάξης γίνεται συζήτηση για:

- Ποια είναι η κυρίαρχη θεματολογία;

- Πώς ιεραρχούνται οι ειδήσεις κάθε εφημερίδας;

- Ποια πρόσωπα παρουσιάζονται και με ποιον ρόλο;

- Ποιες είναι οι επιλογές στους τίτλους (γραμματικές επιλογές π.χ. ενεργητική-παθητική/ονοματική-ρηματική κ.λπ., στερεότυπες φράσεις, γραμματοσειρά, μέγεθος, χρώμα)

- Ποιες φωτογραφίες πλαισιώνουν τις ειδήσεις;

- Ποια είναι η αναλογία κειμένου και φωτογραφίας;

- Ποιες τεχνικές χρησιμοποιούνται για να αποσπάσουν την προσοχή;

- Σε ποιο κοινό απευθύνεται;

- Ποια είναι τα έσοδα μιας εφημερίδας; (τιμή πώλησης, διαφημίσεις, advertorials, προσφορές)

Στη συνέχεια εστιάζουμε σε ένα άρθρο.

Οι μαθητές/τριες το μελετάνε προσεκτικά και συνεχίζεται η συζήτηση ως προς τη θεματολογία/τα πρόσωπα/τις φωτογραφίες/το κοινό/το κείμενο.

Γ2. Προετοιμασία εκστρατείας εκδήλωσης ή προϊόντος

Ετοιμάζουμε μια εκστρατεία ενημέρωσης για την ασφάλεια στο διαδίκτυο!

Οι μαθητές/τριες σχεδιάζουν, οργανώνουν, υλοποιούν και αξιολογούν καμπάνιες ενημέρωσης για θέματα συμπεριφοράς και ασφάλειας στο Διαδίκτυο. Μετά την παρουσίαση των έργων τους αξιολογούμε τη διαδικασία σκέψης και εργασίας κάθε ομάδας.

Ωστόσο, το πιο σημαντικό σημείο της υποενότητας αυτής είναι ο προβληματισμός γύρω από την αλήθεια, την αντικειμενικότητα και την αμεροληψία στη δημοσιογραφία.

Χωριζόμαστε σε ομάδες και επιλέγουμε μια εκδήλωση ή ένα προϊόν για να ενημερώσουμε σχετικά με αυτήν/ό. Εκδήλωση μπορεί να είναι μια θεατρική παράσταση, η προβολή ενός μαθητικού βίντεο, μια σχολική γιορτή.

Εφαρμογή

- Χωριζόμαστε σε ομάδες κι ετοιμάζουμε μια εκστρατεία ενημέρωσης, δηλαδή μια σειρά ενημερωτικών δράσεων, για την ασφάλεια στο Διαδίκτυο.

- Συζητάμε και αποφασίζουμε τι θα χρησιμοποιήσουμε, αφίσα, βίντεο, παρουσίαση, άρθρο και με ποια θέματα που σχετίζονται με την ασφάλεια στο διαδίκτυο θα ασχοληθούμε.

- Δημιουργούμε ένα βίντεο ή μια αφίσα ή μια παρουσίαση και παρουσιάζουμε τα έργα μας σε άλλες τάξεις στο σχολείο και σε γονείς και φίλους.

- Συμπληρώνουμε στο παρακάτω διάγραμμα τα βασικά βήματα της εκστρατείας μας από τον σχεδιασμό μέχρι την παρουσίασή της.

Ενδεικτικό διάγραμμα με βασικά βήματα της εκστρατείας. Το διάγραμμα μπορεί να αποτυπωθεί σε ανεξάρτητη σελίδα και να προσαρμοστεί ανάλογα με τα βήματα που θα προταθούν.

###

### Συμπληρωματικό εκπαιδευτικό υλικό

- Οδύσσεια στο διαδίκτυο: Επεισόδιο 2ο: "Σειρήνες στο διαδίκτυο"

- Οδύσσεια στο διαδίκτυο: Επεισόδιο 3ο: "Συμπληγάδες"

- Οδύσσεια στο διαδίκτυο: Επεισόδιο 4ο: "Οι λωτοφάγοι"

- Οδύσσεια στο διαδίκτυο: Επεισόδιο 5ο: "Επιστροφή στην Ιθάκη"

Οδύσσεια στο Διαδίκτυο: παιδαγωγική αξιοποίηση των βίντεο

Τα βίντεο μπορεί να αξιοποιηθούν στις εισαγωγικές δραστηριότητες για να:

- εμπλέξουν, να υποκινήσουν και να παρακινήσουν τους μαθητές και τις μαθήτριες,

- διευκολύνουν τις δεξιότητες επικέντρωσης της παρατήρησης,

- ενθαρρύνουν ή διευκολύνουν την ενσυναίσθηση και τη συναισθηματική εμπλοκή των μαθητών και μαθητριών.

Σε επόμενα στάδια του μαθήματος τα προτεινόμενα βίντεο μπορούν να κεντρίσουν την προσοχή με οποιαδήποτε από τα ακόλουθα χαρακτηριστικά γνωρίσματα:

- Σοκ - έκπληξη - απόλαυση

- Δημιουργία μιας αίσθησης αβεβαιότητας

- Παρουσίαση ενός προβλήματος ή ζητήματος προς επίλυση

Επισημαίνεται ότι μπορεί να αξιοποιηθεί και το 7ο ενδεικτικό διδακτικό σενάριο με τίτλο “Like!” που περιλαμβάνεται στον Οδηγό για τον Εκπαιδευτικό, ο οποίος συνοδεύει το Πρόγραμμα Σπουδών.

Ειδικότερα, μπορεί να αξιοποιηθεί το Φύλλο Αναστοχασμού από το συγκεκριμένο σενάριο.

### Γλωσσάρι

Διαδίκτυο: είναι το παγκόσμιο σύστημα διασυνδεδεμένων δικτύων υπολογιστών, οι οποίοι χρησιμοποιούν καθιερωμένη ομάδα πρωτοκόλλων για να εξυπηρετεί δισεκατομμύρια χρήστες καθημερινά σε όλο τον κόσμο.

Εικονικοί κόσμοι: είναι τρισδιάστατα συνθετικά περιβάλλοντα σε υπολογιστή, όπου πολλοί χρήστες που εμφανίζονται ως "ενσαρκώσεις" (avatars) επικοινωνούν μεταξύ τους ή και με άλλες συνθετικές οντότητες, εξερευνούν και αλληλεπιδρούν με το περιβάλλον και κατασκευάζουν νέο περιεχόμενο.

Εικονικός φίλος: ένας χρήστης με τον οποίο επικοινωνούμε σε εικονικό κόσμο.

Ηλεκτρονικό κατάστημα: ένα κατάστημα όπου οι αγορές γίνονται μέσω Διαδικτύου.

Προσωπικά δεδομένα: Όλες οι πληροφορίες που αναφέρονται σε ένα πρόσωπο όπως το όνομα, η διεύθυνση, ο αριθμός του κινητού, οι φωτογραφίες του, το σχολείο, το επάγγελμα. Μερικές φορές τα προσωπικά δεδομένα αφορούν ιδιαίτερα ευαίσθητα στοιχεία της ιδιωτικής ζωής, όπως στο θρήσκευμα, οι πολιτικές πεποιθήσεις, η κατάσταση της υγείας και άλλα.

Πνευματικά δικαιώματα: είναι τα δικαιώματα που έχει ο δημιουργός ενός πρωτότυπου πνευματικού έργου και του δίνει τη δυνατότητα να επιτρέπει ή να απαγορεύει τη χρήση του από άλλους.

Κωδικός πρόσβασης: Ένας συνδυασμός γραμμάτων, αριθμών και σημείων στίξης για να ασφαλίζει την πρόσβαση σε ένα περιβάλλον στο Διαδίκτυο.

Ψευδής είδηση: Είναι μια ιστορία που παρουσιάζεται σαν αληθινή, είναι όμως κατασκευασμένη σκόπιμα για να εξυπηρετήσει κάποιον σκοπό.

Παραπληροφόρηση: είναι η σκόπιμη διάδοση ψευδών (κατασκευασμένων) ειδήσεων με στόχο τον αποπροσανατολισμό της κοινής γνώμης προς ορισμένη κατεύθυνση.

Advertorial: είναι η σύνθεση των λέξεων "advertisement" (διαφήμιση) και "editorial" (ενημερωτικό άρθρο) δηλαδή η διαφήμιση μίας εταιρείας ή ενός προϊόντος που γίνεται μέσω αρθρογραφίας σε μορφή ενημέρωσης.

Στην τάξη σας μπορείτε να χρησιμοποιήσετε και το γλωσσάρι που θα βρείτε στο σύνδεσμο: https://ebooksdl.cti.gr/handle/20.500.14040/22754.

Πίνακας εικόνων

Οι φωτογραφίες μπορεί να αξιοποιηθούν για:

- Διαφήμιση εταιρείας ή προϊόντος (στην ενότητα Κριτική ανάλυση ειδησεογραφικών τίτλων)

- Εισαγωγή στη σύγχρονη τεχνολογία (έναυσμα ενδιαφέροντος στην εισαγωγή).

Διαφήμιση Ολυμπιακής αεροπορίας. από τον/την Παπαδήμος, Δημήτρης (Δημήτρη, Dimitri) Αθήνα - Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο - Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης, Greece - CC BY.

https://www.europeana.eu/item/122/https___www_searchculture_gr_aggregator_edm_ELIA_000100_22_599117

plane-airport-sunset