Διαδραστικός ιστορικός χάρτης
Η Βυζαντινή Αυτοκρατορία περ. το 1025
📖 Πώς χρησιμοποιώ τον χάρτη
🔍
Κουμπιά +/− ή ροδέλα ποντικιού για μεγέθυνση
✋
Σύρετε τον χάρτη κρατώντας πατημένο το ποντίκι
📍
Πατήστε τα σημεία ενδιαφέροντος για πληροφορίες
Πλήρης οθόνη για καλύτερη προβολή του χάρτη
⌨️
Πλήκτρα βέλη για μετακίνηση, + / − για zoom
💡 Συμβουλή: Χρησιμοποιήστε τη μπάρα πάνω από τον χάρτη για πρόσβαση στη Διδακτική Πρόταση και τις δραστηριότητες αξιολόγησης.
Πηγή: Εκδόσεις Λυσάρι
Διδακτική Πρόταση
Η Βυζαντινή Αυτοκρατορία περ. το 1025
ℹ️ ΕΝΟΤΗΤΑ
Κεφάλαιο 15: Η Βυζαντινή Αυτοκρατορία — Σύντομη πολιτική ιστορία
✓ ΣΤΟΧΟΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ
Οι μαθητές/-τριες να κατανοήσουν τη μέγιστη ακμή του Βυζαντίου (1025): θέματα, εξελληνισμός, εκχριστιανισμοί, «Δυνατοί» και κοινωνικές εντάσεις.
📊 ΠΟΡΕΙΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ
- Ο/η εκπαιδευτικός προβάλλει τον χάρτη και δείχνει τη μέγιστη έκταση: από τη νότια Ιταλία ώς την Αντιόχεια.
- Οι μαθητές εξερευνούν τα σημεία: θέματα, εκχριστιανισμοί, πρόβλημα «Δυνατών».
- Κάθε ομάδα συγκρίνει τον χάρτη 1025 με τον χάρτη 1450: «Τι χάθηκε και γιατί;»
- Συζήτηση: πώς η εσωτερική αδυναμία (Δυνατοί vs μικροκαλλιεργητές) οδήγησε σε εξωτερική κατάρρευση;
✏️ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΠΟΥ ΑΝΑΠΤΥΣΣΟΝΤΑΙ
Χωρική αντίληψη
Κριτική σκέψη
Χρονολογική κατανόηση
Συνεργασία
Ανάλυση αιτίων-αποτελεσμάτων
💡 Σημείωση: Ο χάρτης μπορεί να αξιοποιηθεί σε συνδυασμό με την Πηγή 3 (Τα θέματα), ώστε οι μαθητές να κατανοήσουν πώς ο θεσμός των θεμάτων — που περιγράφεται στην πηγή — στήριξε την τεράστια γεωγραφική έκταση που βλέπουν στον χάρτη.
Αυτοαξιολόγηση
Βυζάντιο στην ακμή (1025) – Ελέγξτε τις γνώσεις σας!
Φύλλο Εργασίας
Η Βυζαντινή Αυτοκρατορία περ. το 1025
1Αντιστοιχίστε κάθε στοιχείο της Στήλης Α με το χαρακτηριστικό του:
Στήλη Β: α. στρατιωτικά κτήματα σε στρατιώτες, β. ελληνική γλώσσα αντί λατινικών, γ. Βούλγαροι και Ρώσοι, δ. μεγαλοκτηματίες
| Στήλη Α | Στήλη Β |
|---|---|
| 1. Θεσμός θεμάτων | |
| 2. Εξελληνισμός | |
| 3. Εκχριστιανισμοί | |
| 4. «Δυνατοί» |
2Σημειώστε Σωστό (Σ) ή Λάθος (Λ):
α. Η δυναστεία των Μακεδόνων οδήγησε στη μέγιστη ακμή.
β. Ο θεσμός θεμάτων αποδυνάμωσε την άμυνα.
γ. Οι «Δυνατοί» απειλούσαν τους μικροκαλλιεργητές.
δ. Η Εικονομαχία ενίσχυσε τις σχέσεις με τη Ρώμη.
3Ποια στοιχεία ενίσχυσαν τη βυζαντινή επιρροή; (Επιλέξτε όσα ισχύουν)
4Τι σήμαινε η Εικονομαχία για το Βυζάντιο;
5Συγκρίνοντας τους χάρτες 1025 και 1450, εξηγήστε ποιοι παράγοντες οδήγησαν στη δραματική συρρίκνωση του Βυζαντίου.
Βαθμολογία:
Πριν δεις τις απαντήσεις...
Για να αξιοποιήσεις σωστά το Φύλλο Εργασίας, βεβαιώσου ότι πρώτα:
- Μελέτησες το κείμενο του Κεφαλαίου 15 στο βιβλίο Ιστορίας
- Εξερεύνησες τον διαδραστικό χάρτη και τα σημεία ενδιαφέροντος
- Προσπάθησες να απαντήσεις μόνος/η σου στις ερωτήσεις
Οι απαντήσεις είναι ενδεικτικές και βασίζονται στο κείμενο του σχολικού βιβλίου.
Ενδεικτικές Απαντήσεις
11→α, 2→β, 3→γ, 4→δ
2α. Σ, β. Λ (ενίσχυσε την άμυνα), γ. Σ, δ. Λ (απομόνωσε το Βυζάντιο από τη Ρώμη)
3β, γ, δ. Θεσμός θεμάτων, εκχριστιανισμός λαών, εξελληνισμός διοίκησης. Δημοκρατικοί θεσμοί (α) δεν υπήρχαν στο Βυζάντιο.
4γ. Η Εικονομαχία προκάλεσε διχόνοια αλλά τελικά ενδυνάμωσε την Εκκλησία — ενώ απομόνωσε το Βυζάντιο από τη Ρώμη, που στράφηκε στους Φράγκους.
5Δ΄ Σταυροφορία (1204) κατέλυσε την αυτοκρατορία, εμφύλιοι αποδυνάμωσαν, οι «Δυνατοί» υπονόμευσαν τα θέματα, Νορμανδοί/Σελτζούκοι/Οθωμανοί κατέλαβαν εδάφη. Αποτέλεσμα: από τεράστια αυτοκρατορία (1025) σε Κωνσταντινούπολη + Μοριά (1450).
⚠️ Σημείωση: Οι απαντήσεις είναι ενδεικτικές.
Συντελεστές
ΤΙΤΛΟΣ:Η Βυζαντινή Αυτοκρατορία περ. το 1025 (Διαδραστικός ιστορικός χάρτης)
ΕΚΔΟΣΗ:2.0
ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ:
ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ
Δημιουργία / Σύλληψη:Πρόδρομος Μιχαλάκης
Επιμέλεια / Συντονισμός:Πρόδρομος Μιχαλάκης / Εκδόσεις Λυσάρι
Μετασχολιασμός:Πρόδρομος Μιχαλάκης / Εκδόσεις Λυσάρι
Εκδότης ΨΜΑ & Μεταδεδομένων:Πρόδρομος Μιχαλάκης / Εκδόσεις Λυσάρι
ΕΡΓΟ/ΠΡΑΞΗ:ΜΗΤΡΩΟ ΔΙΔΑΚΤΙΚΩΝ ΒΙΒΛΙΩΝ, ΟΠΣ 5190849, ΙΕΠ, ΕΣΠΑ 2021-2027