Α' Λυκείου – Ιστορία

Κεφάλαιο 21: Ο στρατός: Εκλογή και αναγόρευση αυτοκρατόρων από τον στρατό

Διαδραστικό Γλωσσάρι Όρων

Εμφανίζονται 20 όροι

Ιστορικός όρος

Θέματα

Στρατιωτικοδιοικητικές περιφέρειες του Βυζαντίου που συνδύαζαν στρατιωτική και πολιτική εξουσία υπό τον στρατηγό τους.

Ιστορικός όρος

Αύγουστος

Τίτλος του ανώτατου ηγεμόνα της Ρωμαϊκής και Βυζαντινής Αυτοκρατορίας.

Ιστορικός όρος

Στρατιωτικός Παράγοντας

Ο ρόλος του στρατού ως πολιτειακού και πολιτικού ρυθμιστή στο Βυζάντιο.

Ιστορικός όρος

Στάση

Εξέγερση στρατιωτικών ή πολιτικών δυνάμεων κατά της κεντρικής εξουσίας.

Ιστορικός όρος

Μάχη του Ματζικέρτ

Η καθοριστική ήττα του Βυζαντίου από τους Σελτζούκους το 1071, που οδήγησε στην απώλεια της Μικράς Ασίας.

Ιστορικός όρος

Στρατηγός του Θέματος

Ο επικεφαλής των στρατιωτικών και διοικητικών υποθέσεων κάθε θέματος.

Ιστορικός όρος

Θεματικός Στρατός

Ο τοπικός στρατός που προερχόταν από τους γηγενείς πληθυσμούς κάθε θέματος.

Ιστορικός όρος

Μυριοκέφαλο

Η μάχη του 1176, στην οποία το Βυζάντιο ηττήθηκε από τους Σελτζούκους, σηματοδοτώντας τη στρατιωτική παρακμή.

Ιστορικός όρος

Στέψη Στρατιωτικών Αυτοκρατόρων

Η πρακτική αναγόρευσης στρατηγών σε αυτοκράτορες από το στράτευμα, ιδιαίτερα από τον 10ο αιώνα.

Ιστορικός όρος

Διοκλητιανός

Αυτοκράτορας που αναδιοργάνωσε τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία και διαχώρισε τη στρατιωτική από την πολιτική εξουσία.

Λεξιλόγιο

Αναδιοργάνωση

Διοικητική ή στρατιωτική αναδιάταξη για βελτίωση της λειτουργίας.

Η αναδιοργάνωση του στρατού ενίσχυσε την άμυνα της αυτοκρατορίας.
Λεξιλόγιο

Επικράτεια

Ο γεωγραφικός χώρος που βρίσκεται υπό τον έλεγχο ενός κράτους ή αυτοκράτορα.

Η επικράτεια του Βυζαντίου συρρικνώθηκε μετά το Ματζικέρτ.
Λεξιλόγιο

Γηγενής

Αυτός που ανήκει σε έναν τόπο εκ καταγωγής.

Ο θεματικός στρατός αποτελούνταν από γηγενείς πληθυσμούς.
Λεξιλόγιο

Ανακήρυξη

Επίσημη δήλωση ή απόφαση για την ανάληψη ενός τίτλου ή αξιώματος.

Η ανακήρυξη του στρατηγού σε αυτοκράτορα γινόταν από το στράτευμα.
Λεξιλόγιο

Εξουσία

Η δύναμη επιβολής θελήσεων ή ηγεσίας.

Ο στρατός είχε σημαντική εξουσία στην επιλογή αυτοκρατόρων.
Λεξιλόγιο

Σφαγιασμός

Βίαιη εξόντωση ανθρώπων.

Οι εμφύλιες συγκρούσεις συχνά οδηγούσαν σε σφαγιασμό αντιπάλων.
Λεξιλόγιο

Ρυθμιστής

Παράγοντας που καθορίζει ή επηρεάζει σημαντικά εξελίξεις.

Ο στρατός ήταν βασικός ρυθμιστής της πολιτικής ζωής.
Λεξιλόγιο

Καταστολή

Η βίαιη αναστολή εξέγερσης ή στάσης.

Η καταστολή των στάσεων απαιτούσε ισχυρές στρατιωτικές δυνάμεις.
Λεξιλόγιο

Στρατιωτική Αδράνεια

Απουσία δράσης ή αποτελεσματικότητας από τον στρατό.

Η στρατιωτική αδράνεια συνέβαλε στην απώλεια εδαφών.
Λεξιλόγιο

Παρακμή

Περίοδος σταδιακής αποδυνάμωσης ή πτώσης.

Η μάχη του Μυριοκεφάλου σηματοδότησε τη στρατιωτική παρακμή.