Οι Ρομά στην Ευρώπη
Η λέξη “Ρομά” σημαίνει “άνθρωπος” και αναφέρεται σε πολλές διαφορετικές υπο-ομάδες, όπως στους Kalderash στην νότιο-ανατολική Ευρώπη, τους Romanichals στην Αγγλία, τους Sinti στη Γερμανία, στην Ιταλία και στη Γαλλία, τους Kalé στην Ουαλία, στη Φινλανδία, στην Ισπανία και στην Πορτογαλία και τους Gitano από την Ισπανία, όπως και πολλές άλλες. Οι Ρομά αυτοπροσδιορίζονται διαφορετικά ανάλογα με την ιστορία, τη γλώσσα και το επάγγελμα, παρ’ όλα αυτά υπάρχουν πολλά κοινά στοιχεία ανάμεσα στις διαφορετικές ομάδες. Οι Ρομά έχουν μια κοινή γλώσσα, τη Ρομανές, η οποία έχει διαφορετικές διαλέκτους. Οι ιστορικοί πιστεύουν ότι οι πρόγονοι των Ρομά πρωτοήρθαν στην Ευρώπη από τη βόρεια Ινδία, δια μέσου του σημερινού Ιράν, της Αρμενίας και της Τουρκίας. Σταδιακά εξαπλώθηκαν σε ολόκληρη την Ευρώπη σε ένα διάστημα από τον 9ο αιώνα ως και σήμερα.
Παραδοσιακά, ταξίδευαν από μέρος σε μέρος, παρά ταύτα η πλειονότητα των Ρομά είναι πλέον εγκατεστημένοι σε συγκεκριμένη περιοχή. Ανάμεσά τους συνήθιζαν να υπάρχουν τεχνίτες (όπως για παράδειγμα, ξυλογλύπτες και χαλκοτεχνίτες), αγρότες, σιδηρουργοί, μουσικοί, μάντεις και διασκεδαστές. Στην αρχή, ήταν ευπρόσδεκτοι λόγω των δεξιοτήτων τους, αλλά οι κυβερνήσεις και η εκκλησία άρχισαν σύντομα να τους βλέπουν ως ύποπτους παρείσακτους και “ειδωλολάτρες”.
Σε πολλές περιοχές, οι Ρομά εξαναγκάζονταν να στραφούν στη δουλεία, μια τακτική που συνεχίστηκε και κατά τον 19ο αιώνα στη Ρουμανία αλλά και αλλού. Οι Ρομά συχνά καταδικάζονταν σε θάνατο κατά την μεσαιωνική εποχή στην Αγγλία, στην Ελβετία και στη Δανία. Αυτό μετατράπηκε σε οργανωμένη καταδίωξη. Πολλές χώρες, συμπεριλαμβανομένης και της Γερμανίας, της Πολωνίας και της Ιταλίας, ανήγγειλαν την απέλαση όλων των Ρομά. Κατά τη δεκαετία του 1930, οι Ναζί στη Γερμανία θεώρησαν τους Ρομά “φυλετικά κατώτερους” και δολοφόνησαν εκατοντάδες χιλιάδες κατά τη διάρκεια του Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου. Μετά το πέρας του πολέμου, οι Ρομά συνέχισαν να είναι θύματα διακρίσεων και καταπίεσης, ιδιαίτερα στη Σοβιετική Ένωση. Κατά τις δεκαετίες 1970 έως και 1990, η Τσέχικη Δημοκρατία και η Σλοβακία στείρωσαν 90.000 γυναίκες Ρομά ενάντια στη θέλησή τους.
Στις περισσότερες γλώσσες, η λέξη “τσιγγάνος” θεωρείται προσβλητική και σε καμία περίπτωση αποδεκτή από τις οργανώσεις Ρομά. Η λέξη “Ρομά” είναι η σωστή λέξη για όλες τις σχετικές ομάδες, ανεξάρτητα από την χώρα από την οποία προέρχονται. Έγινε παγκοσμίως αποδεκτός όρος το 1971, όταν εκπρόσωποι των κοινοτήτων Ρομά υιοθέτησαν σημαία, εθνικό ύμνο και παγκόσμια ημέρα (8 Απριλίου). Ωστόσο, υπάρχουν χώρες όπου ο όρος “τσιγγάνος” ή άλλος αντίστοιχος μπορεί να είναι αποδεκτός από τους εν λόγω πληθυσμούς.
Να διαβάσετε προσεκτικά το κείμενο που σας δόθηκε και να γράψετε ένα σύντομο κείμενο σχολιάζοντας την πρόταση: «Αναφορικά με την εκπαίδευση, η οποία δομείται με τρόπο που επιδιώκει να είναι αποτελεσματική με όλους ανεξαιρέτως τους μαθητές/-τριες, ανεξάρτητα από καταγωγή και φυλετική ομάδα, τα κρούσματα της διαρροής των μαθητών Ρομά είναι πολλά και έχουν εύλογα δημιουργήσει ερωτηματικά σχετικά τόσο με τη θέση που πρέπει να πάρει το σύγχρονο σχολείο και τον ρόλο των εκπαιδευτικών, όσο και με τα κίνητρα των Ρομά πληθυσμών και την προσέγγιση που έχουν αυτοί απέναντι στο θεσμό της εκπαίδευσης».
