Άρη Αλεξάνδρου, Το Κιβώτιο
Το θεματικό υλικό του Κιβωτίου είναι αντλημένο από την περιπέτεια της Αριστεράς κατά την περίοδο του Εμφυλίου πολέμου (1946- 1949). Το καλοκαίρι του 1949 μια ομάδα επίλεκτων ανδρών του Επαναστατικού Στρατού αναλαμβάνει τη μεταφορά ενός κιβωτίου από την πόλη Ν στην πόλη Κ. Από την επιτυχία της επιχείρησης κρίνεται η έκβαση του πολέμου. Τα μέλη της αποστολής εκτελούνται, αυτοκτονούν με κυάνιο, αποδεκατίζονται από συγκρούσεις με τους εχθρούς ή από ατυχήματα. Ο αφηγητής, που είναι ο μοναδικός επιζών, φτάνει τελικά στον προορισμό του, αλλά συλλαμβάνεται και φυλακίζεται επειδή το κιβώτιο βρέθηκε άδειο. Ολόκληρο το μυθιστόρημα αποτελείται από 18 γραπτές καταθέσεις- απολογίες του ανώνυμου αφηγητή, ο οποίος προσπαθεί να αποδείξει την αθωότητά του προς έναν απόντα ανακριτή με τον οποίο ταυτίζεται, ως τελικός αποδέκτης των καταθέσεων, ο αναγνώστης. Η ψυχοσωματική δοκιμασία των ιδεολογικά στρατευμένων αποδίδεται συμβολικά με τις διαφορετικές εκδοχές των γεγονότων που καταγράφει ο αφηγητής, τις παλλιλογίες, τις συνεχείς αναιρέσεις των λεγομένων του.
Μέντη, Δ. & Δεσποτίδης, Α. (2007). “Το Κιβώτιο”. Στο Λεξικό της Νεοελληνικής Λογοτεχνίας. Πρόσωπα. Έργα. Ρεύματα. Όροι. Αθήνα: εκδόσεις Πατάκη.