Μεταπολεμική και Ψυχροπολεμική Περίοδος

Ο Αντώνης Σαμαράκης στο διήγημά του Ζητείται Ελπίς αποδίδει την ατμόσφαιρα μιας εποχής, κάνοντας έμμεσα αναφορά σε ιστορικά γεγονότα, τα οποία εντάσσονται σε μια περίοδο της παγκόσμιας Ιστορίας που χρονικά εκτείνεται από το 1945 (τέλος Β΄Παγκοσμίου Πολέμου) έως το 1991 (Διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης), αν και διατυπώνονται σοβαρές ενστάσεις ως προς την οριοθέτηση του τέλους της περιόδου το 1991. Τον Β΄Παγκόσμιο Πόλεμο διαδέχεται ο λεγόμενος «Ψυχρός Πόλεμος»· γι’ αυτό, και η συγκεκριμένη χρονική περίοδος χαρακτηρίζεται ως ψυχροπολεμική.

“Από τότε που τέλειωσε ο δεύτερος παγκόσμιος πόλεμος, η σκιά του τρίτου δεν είχε πάψει να βαραίνει πάνω στον κόσμο μας. Και στο μεταξύ, το αίμα χυνότανε, στην Κορέα χτες, στην Ινδοκίνα σήμερα, αύριο…”. (Ζητείται Ελπίς, Αντώνης Σαμαράκης).

Με τον όρο «Ψυχρός Πόλεμος» προσδιορίζεται η περίοδος, κατά την οποία οι δύο υπερδυνάμεις, Η.Π.Α. και Σοβιετική Ένωση, επιδόθηκαν σ’ ένα παιχνίδι άκρατου ανταγωνισμού στο πλαίσιο της αύξησης του στρατιωτικού εξοπλισμού, της τελειοποίησης υπερόπλων (όπλα μαζικής καταστροφής, χρήση ατομικής ενέργειας) και της επέκτασης της σφαίρας επιρροής τους και ελέγχου σε ολόκληρο τον πλανήτη.

Κατά τη διάρκεια της μεταπολεμικής και ψυχροπολεμικής περιόδου, επικράτησε στην αμερικανική εξωτερική πολιτική, η πολιτική της «ανάσχεσης» (διπλωματικός όρος). Η πολιτική της “ανάσχεσης” εκφράστηκε μέσα από διάφορες πολεμικές συγκρούσεις σε ολόκληρη την υφήλιο:

Ο ελληνικός εμφύλιος (1946-1949)
Ο πόλεμος στην Κορέα (1950-1953)
Η κρίση στο Σουέζ (1956)
Η σοβιετική επέμβαση στην Ουγγαρία (1962)
Η κρίση στην Κούβα (1962)
Ο πόλεμος των έξι ημερών (1967)
Ο πόλεμος του Γιομ Κιπούρ (1973)
Ο πόλεμος στο Βιετνάμ (Ινδοκίνα) (1965-1973)

Κύριος στόχος των παραπάνω συγκρούσεων υπήρξε η ανάσχεση της σοβιετικής επιρροής, σε χώρους που κρίνονταν ζωτικοί για την εξυπηρέτηση των συμφερόντων της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής.

Βλ. και Παπασωτηρίου, Χ. (2003). Αμερικανικό Πολιτικό Σύστημα 1945-2000. Γ΄Έκδοση. Αθήνα: Ποιότητα, σ. 33-37.