Αλληλεγγύη Είναι μια σχέση αμοιβαίας ηθικής ή/και ηθικής στήριξης μεταξύ ατόμων ή στο πλαίσιο μιας ομάδας/κοινωνίας (οικογένειας, ομάδας, κράτους, κρατών κτλ.). Η ανθρώπινη κοινωνία δεν είναι ανάλγητη. Υπάρχουν πολλές περιπτώσεις που εκφράζει την αλληλεγγύη της. Πολλοί Έλληνες εκφράζουν την αλληλεγγύη τους με διάφορους τρόπους, όπως ιδρύουν ιδρύματα, κάνουν χορηγίες / δωρεές, χορηγούν υποτροφίες κτλ.
Αλληλεγγύη και δικαιοσύνη Είναι βασικές αξίες της κοινωνίας. Οι ιδέες μας και οι αντιλήψεις μας για την αλληλεγγύη και τη δικαιοσύνη επηρεάζονται από την υπάρχουσα κατάσταση, τις αξίες, τις συνήθειες, τις ανάγκες, τις προσδοκίες, τα συμφέροντά μας. Επί παραδείγματι, αρκετοί άνθρωποι θεωρούν δίκαιο αυτό που ταιριάζει στα συμφέροντά τους. Οι ισχυροί θεωρούν δίκαιο το δίκαιο του ισχυρότερου. Συνήθως, το τι είναι δίκαιο και τι είναι άδικο αποτελεί αντικείμενο διαμάχης, γιατί καθένας έχει μια δική του αντίληψη περί δικαίου. Επίσης, υπάρχει ιδεολογική και πολιτική αντιπαράθεση για το περιεχόμενο και την έκταση της κοινωνικής δικαιοσύνης. Κάποιοι υποστηρίζουν ότι όλοι έχουν τις ίδιες ανάγκες, γι’ αυτό χρειάζεται ίση αμοιβή σε όλους, ενώ κάποιοι άλλοι υποστηρίζουν ότι οι ικανότεροι πρέπει να αμείβονται καλύτερα, γιατί προσφέρουν περισσότερα. Ίσως, η σύνθεση των αντίθετων απόψεων είναι προτιμότερη για τους περισσότερους (Ηράκλειτος: αρμονία των αντιθέσεων).
Αλληλεγγύη-Χριστιανισμός Ο Χριστιανισμός καλλιέργησε ακόμη περισσότερο την αλληλεγγύη. Ο Χριστός ανέφερε ότι: ο έχων δύο χιτώνας να δίνει τον έναν. Η αλληλεγγύη είναι βασικό στοιχείο της χριστιανικής ζωής. Αποτελεί έκφραση αγάπης προς τον συνάνθρωπο. Πρέπει να διαποτίζει τις καρδιές και το νου των πιστών και να εμπνέει κάθε πτυχή της εκκλησιαστικής ζωής. Η εκκλησία ασκεί με διάφορους τρόπους έργο αλληλεγγύης, όπως το φιλόπτωχο ταμείο, η συγκέντρωση τροφίμων, τα συσσίτια κτλ.
Ελάχιστο εγγυημένο εισόδημα Tα τελευταία χρόνια πολλές αναπτυγμένες χώρες -η Ελλάδα από το 2017- εφαρμόζουν το πρόγραμμα «ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος». Απευθύνεται σε αυτούς που έχουν χαμηλό εισόδημα (κάτω από το 60% του εθνικού διαμέσου). Κάποιοι υποστηρίζουν ότι αυτό μπορεί να οδηγήσει στην «παγίδα της φτώχειας». Πράγματι, κάποιοι λένε, αφού έχω εξασφαλίσει τα προς το ζην, γιατί να εργασθώ;
Κοινωνική δικαιοσύνη Σημαίνει σμίκρυνση των κοινωνικών και οικονομικών ανισοτήτων και θεωρείται ως ισότιμη με την κοινωνική αλληλεγγύη. Σύμφωνα με έκθεση του ΟΗΕ, η κοινωνική δικαιοσύνη έχει ευρύτερο περιεχόμενο. Καλύπτει το σύνολο της κοινωνίας και συνίσταται στην ακριβοδίκαιη και αμερόληπτη διανομή ή αναδιανομή των αγαθών της ανάπτυξης. Επίσης, Κάθε κοινωνία οφείλει να διασφαλίζει αξιοκρατία και ισότητα ευκαιριών για μόρφωση και εργασία για όλους.
Κοινωνική και εθνική αλληλεγγύη Σύμφωνα με το Σύνταγμα, το κράτος δικαιούται να αξιώνει από όλους τους πολίτες να εκπληρώνουν το χρέος της κοινωνικής και εθνικής αλληλεγγύης. Η αλληλεγγύη έχει πολλές εκφάνσεις, όπως μεταξύ: ανθρώπων, οικογένειας, γενεών, συγκατοίκων, εργαζομένων σε μια επιχείρηση, κρατών κτλ.
*** *** ***
Ανθρώπινα δικαιώματα Θεωρούνται πανανθρώπινες αξίες. Είναι σύμφυτα με την ανθρώπινη ύπαρξη. Κεντρική ιδέα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων είναι η αξιοπρέπεια του ανθρώπου. Ο σεβασμός της ανθρώπινης αξιοπρέπειας είναι προϋπόθεση για αρμονική συνύπαρξη και συνεργασία ανάμεσα στα άτομα, στις ομάδες, στα κράτη.
Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου Θεωρούνται πανανθρώπινες αξίες. Είναι σύμφυτα με την ανθρώπινη ύπαρξη. Κεντρική ιδέα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων είναι η αξιοπρέπεια του ανθρώπου. Ο σεβασμός της ανθρώπινης αξιοπρέπειας είναι προϋπόθεση για αρμονική συνύπαρξη και συνεργασία ανάμεσα στα άτομα, στις ομάδες, στα κράτη.
Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου Είναι ένα κείμενο ψηφισμένο από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, το οποίο κατοχυρώνει τα ανθρώπινα δικαιώματα. Μεταξύ άλλων ορίζει: όλοι οι άνθρωποι γεννιούνται ελεύθεροι και ίσοι στην αξιοπρέπεια και τα δικαιώματα. Άρα, ισχύουν για όλους τους ανθρώπους, όπου γης, χωρίς καμμιά εξαίρεση. Ο σεβασμός τους αποτελεί δείγμα πολιτισμού.
Παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων Οι παραβιάσεις προέρχονται από το κράτος αλλά και από τους ιδιώτες, άτομα ή ομάδες. Επομένως, η προστασία παρέρχεται έναντι οποιουδήποτε, είτε ασκεί κρατική, είτε ιδιωτική εξουσία. Όλοι υποχρεούνται να τα σέβονται.
Προστασία ανθρωπίνων δικαιωμάτων Τα ανθρώπινα δικαιώματα προστατεύονταιαπό πολλά διεθνή κείμενα και τα Συντάγματα όλων σχεδόν των χωρών- και της Ελλάδας.Τα ανθρώπινα δικαιώματα είναι καταφύγιο κάθε κατατρεγμένου, αλλά και φόβητρο για όσους τα παραβιάζουν. Έχουν μεγάλη ηθική δύναμη και είναι ισχυρό όπλο για αυτούς που αγωνίζονται για την προστασία τους. Ο βαθμός προστασίας τους αντανακλά το επίπεδο πολιτισμού της κοινωνίας.Η προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων δεν είναι υπόθεση των ειδικών ατόμων ή οργανώσεων, αλλά υπόθεση όλων, χωρίς εξαίρεση. Ο στιγματισμός και η καταδίκη σε οποιαδήποτε περίπτωση παραβίασης είναι απαραίτητη. Δεν χρειάζεται σύγκριση προστασίας ή δικαιολόγηση ατόμων, κυβερνήσεων, συστημάτων. Χρειάζεται επαγρύπνηση, κινητοποίηση και αντίδραση σε κάθε παραβίαση όπου γης. Αυτό επιβάλλει το καθήκον του ελεύθερου και υπεύθυνου πολίτη.
Χαρακτηριστικά ανθρωπίνων δικαιωμάτων Τα ανθρώπινα δικαιώματα έχουν τα εξής χαρακτηριστικά: 1) Είναι θεμελιώδη και δεν μπορούν να αναθεωρηθούν, 2) Είναι αναπαλλοτρίωτα και αδιαπραγμάτευτα, δηλαδή δεν μπορεί κανένας να τα καταργήσει (απαλλοτριώσει), ούτε μπορεί να γίνει συζήτηση (διαπραγμάτευση) και να αποφασιστεί με πλειοψηφία η κατάργησή τους, 3) Είναι βασικό στοιχείο του κράτους δικαίου και της δημοκρατίας, γι’ αυτό και προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων σημαίνει προστασία της δημοκρατίας, 4) Είναι οικουμενικά,τα κατοχυρώνει η οικουμενική διακήρυξη των δικαιωμάτων του ανθρώπου.