Μία κανάτα που μιλά!
Το Γεωμετρικό αυτό αγγείο αποτελεί μια οινοχόη, μια κανάτα για την μεταφορά και το σερβίρισμα του κρασιού. Κατασκευάστηκε το 740 π.Χ. σε ένα εργαστήριο της Αθήνας. Οι αρχαιολόγοι βρήκαν την οινοχόη σε ένα ταφικό μνημείο ενός Αθηναίου στο νεκροταφείο του Κεραμικού. Σήμερα εκτίθεται στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Αθήνας.
Η Οινοχόη του Διπύλου είναι ένα διάσημο αρχαιολογικό εύρημα. Μπορεί με μια πρώτη ματιά να μην διαφέρει πολύ από τα υπόλοιπα αγγεία της Γεωμετρικής περιόδου. Ο καλλιτέχνης, όμως, πρωτοτύπησε διπλά: ένα μικρό ελαφάκι κάνει την εμφάνισή του στον λαιμό της οινοχόης και ένα μήνυμα έχει χαρακτεί στην κοιλιά της.
Μια κανάτα που μιλά, λοιπόν. Όμως τι λέει;
Μεταγραφή της εγχάρακτης επιγραφής της Οινοχόης του Διπύλου.
Παρατηρούμε την εικόνα σε ζευγάρια:
• Μπορούμε να αναγνωρίσουμε κάποια από τα γράμματα;
• Προσέξαμε ότι ο καλλιτέχνης χαράζει τη φράση από τα αριστερά προς τα δεξιά;
• Προσπαθούμε να αντιγράψουμε όσο πιο γρήγορα μπορούμε τη φράση!
Η φράση στα αρχαία ελληνικά έχει ως εξής:
ΗΟΣ ΝΥΝ ΟΡΧΕΣΤΟΝ ΠΑΝΤΟΝ ΑΤΑΛΟΤΑΤΑ ΠΑΙΖΕΙ ΤΟ ΤΟΔΕ ΚΛ[;]ΜΙ[;]Ν
Αναγνωρίζουμε κάποιες από τις λέξεις; Τι σημαίνουν;
Σε ελεύθερη απόδοση η οινοχόη μάς λέει ρυθμικά: Όποιος τώρα απ’ όλους πιο χαριτωμένα χορέψει, τούτο εδώ σε αυτόν…
Η φράση δεν ολοκληρώνεται και μάλιστα φαίνεται πως ο καλλιτέχνης στρίμωξε τα τελευταία γράμματα.
Ανταλλάσσουμε τις απόψεις μας στην τάξη:
• Πώς άραγε τελειώνει η φράση;
• Ήταν άραγε η οινοχόη αυτή έπαθλο σε κάποιον διαγωνισμό;
• Ποια ήταν η αρχική της χρήση;
• Τι σχέση μπορεί να έχει η οινοχόη με τον Αθηναίο στου οποίου το ταφικό μνημείο βρέθηκε; Γιατί άραγε οι συγγενείς του νεκρού επέλεξαν να βάλουν αυτό το αντικείμενο στο μνημείο;
• Γνώριζες ότι… η εγχάρακτη επιγραφή της Οινοχόης του Διπύλου είναι το πρώτο μέχρι στιγμής κείμενο σε ελληνικό αλφάβητο; Να ένα ακόμη στοιχείο που την καθιστά σπουδαία!