Με το ηλεκτρολογικό σχέδιο προσπαθούμε να απεικονίσουμε τα ηλεκτρικά κυκλώματα μιας εγκατάστασης ή ενός μηχανήματος (ένα σπίτι, ένα εργοστάσιο ή ένα τηλέφωνο) που συνήθως είναι πολλά και σύνθετα.

Ένα καλό ηλεκτρολογικό σχέδιο πρέπει να πετυχαίνει δύο στόχους. Ο πρώτος είναι να υλοποιείται εύκολα και σωστά, αλλά και να μπορούν εύκολα να εντοπιστούν βλάβες που κατά κανόνα δεν μπορούμε να τις αντιληφθούμε με μια απλή εξέταση. Ο δεύτερος είναι να γίνει οικονομία σε υλικά και εργασία, ώστε να επιτευχθεί το χαμηλότερο δυνατό κόστος κατασκευής, χωρίς αυτό να οδηγεί σε χειρότερη ποιότητα.

Στις περισσότερες περιπτώσεις οι δύο αυτοί στόχοι δεν μπορούν να επιτευχθούν με το ίδιο σχέδιο. Αρχικά ο μελετητής σχεδιάζει τα κυκλώματα με τέτοιο τρόπο ώστε να μπορούμε να παρακολουθήσουμε εύκολα τον τρόπο κυκλοφορίας των ρευμάτων και το σχέδιο που παράγεται ονομάζεται κυκλωματικό, θεωρητικό ή σχέδιο λειτουργίας. Σε αυτό το σχέδιο τα στοιχεία των κυκλωμάτων δεν είναι τοποθετημένα στη θέση στην οποία βρίσκονται πραγματικά.

Ακολουθεί η κατασκευή του δεύτερου σχεδίου που ονομάζεται κατασκευαστικό, συνδεσμολογικό ή σχέδιο εγκατάστασης. Σε αυτό βρίσκουμε κάθε εξάρτημα στη θέση ακριβώς που βρίσκεται στην κατασκευή.

Όσο πιο σύνθετη είναι μια κατασκευή, τόσο τα δύο σχέδια διαφέρουν μεταξύ τους. Ας σημειώσουμε μάλιστα ότι τα ίδια εξαρτήματα σχεδιάζονται με διαφορετικά σύμβολα στο ένα και στο άλλο σχέδιο.

Πέρα από τις δύο βασικές κατηγορίες ηλεκτρολογικού σχεδίου, υπάρχουν και υποκατηγορίες αυτών, των οποίων η ανάλυση ξεφεύγει από τα πλαίσια του μαθήματος. Αξίζει όμως να αναφερθεί ότι χρησιμοποιούνται περισσότεροι από ένας τύποι του ενός ή του άλλου σχεδίου, ανάλογα με τον σκοπό για τον οποίο χρειαζόμαστε το σχέδιο.

Ηλεκτρολόγος