Σχόλια Γιώργου Σεφέρη
Γράφει ο Σεφέρης στα σχόλια της έκδοσης: «[…] Ο Κουρτς πεθαίνει πάνω σε ποταμόπλοιο που τον ξαναφέρνει πίσω στον κόσμο του. Η περικοπή όπου ανήκει η παραπάνω φράση είναι η ακόλουθη (η σκηνή στην τραπεζαρία του ποταμόπλοιου): "Ξαφνικά το μπόυ του διευθυντή έβαλε το αδιάντροπο μαύρο κεφάλι του μέσα στο άνοιγμα της πόρτας και είπε μ’ έναν τόνο δηκτικής περιφρόνησης: «Κύριο Κουρτς - πέτανε (πέθανε)".[…]
Οι Κούφιοι Άνθρωποι δεν είναι οι «χαμένες παράφορες ψυχές», όπως ο πρώτος Κουρτς, αλλά τα κούφια ανδρείκελα, τ’ απομεινάρια της επίγειας άπιστης δύναμης, που σαρκάζει ένας νέγρος.»
Έλιοτ, Θ.Σ. (1973). «Οι Κούφιοι Άνθρωποι». Η έρημη χώρα και άλλα ποιήματα. Γ. Σεφέρης,Εισαγωγή, σχόλια, μετάφραση. Οριστική έκδοση. Αθήνα: Ίκαρος, σ. 172-173.
«"Οι Κούφιοι Άνθρωποι", μπορεί να πει κανείς είναι το ποίημα που κλείνει τον κύκλο της Έρημης Χώρας (πρβλ.στο Γ΄: «Τούτη είναι η πεθαμένη χώρα, τούτη είναι του κάκτου η χώρα…»). Το ποίημα κοιταγμένο από μια πλευρά εκφράζει το κενό μιας χωρίς πίστη ζωής. Είναι κούφιο όπως και τα πρόσωπά του, τα ανδρείκελα, τα παραγεμισμένα με άχερα: […] κι η πιο σκληρή φωνή του ο σαρκασμός ενός παιδικού τραγουδιού: «Γύρω-γύρω όλοι…».
[…] Ο άνθρωπος βυθισμένος μέσα στο σύγχρονο χάος, διψασμένος μέσα στην έρημο, δεν ξέρει τίποτε άλλο παρά σπασμένες εικόνες και ασυνάρτητα όνειρα, οπτασίες ή εφιάλτες που κανένα γόνιμο συναίσθημα δεν μπορεί να ενώσει.»
Έλιοτ, 1973: 172-173.